ΕΚΕΙ ΠΟΥ ΣΤΕΚΕΙ Ο ΧΡΙΣΤΟΣ
ΤΑ ΠΑΘΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ
ΚΑΙ ΟΙ ΜΑΚΑΡΙΣΜΟΙ ΤΟΥ ΘΕΟΥ
Ρόουαν Γουίλιαμς
Εκδόσεις ΕΝ ΠΛΩ

Μια βαθιά και ταυτόχρονα προσιτή κατάδυση στον εσωτερικό κόσμο του ανθρώπου. Αντλώντας από τη σοφία της Φιλοκαλικής παράδοσης, ο συγγραφέας εξετάζει τα ανθρώπινα πάθη όχι ως απλές ηθικές αδυναμίες, αλλά ως εκφράσεις μιας βαθύτερης πνευματικής αποξένωσης από την αλήθεια ότι η ύπαρξή μας θεμελιώνεται στον Θεό. Με διεισδυτική σκέψη και σύγχρονο λόγο, αναλύει την υπερηφάνεια, τη φιλαργυρία, τη λαγνεία, την ακηδία και τις άλλες εσωτερικές δυνάμεις που διαμορφώνουν τη ζωή μας, αποκαλύπτοντας τις κρυφές τους ρίζες και τις συνέπειές τους.
Ωστόσο, το βιβλίο δεν περιορίζεται σε μια διάγνωση της ανθρώπινης τραγικότητας. Ο Williams προχωρά σε μια δημιουργική και πρωτότυπη αντιπαραβολή των παθών με τους Μακαρισμούς του Χριστού, προτείνοντας έναν διαφορετικό τρόπο θέασης της ανθρώπινης ολοκλήρωσης.
Οι Μακαρισμοί δεν παρουσιάζονται ως αφηρημένα ηθικά ιδεώδη, αλλά ως μια ζωντανή πρόταση ύπαρξης που απαντά στα βαθύτερα αδιέξοδα της ψυχής. Έτσι, η πτωχεία του πνεύματος αντιπαρατίθεται στην αλαζονεία, η δίψα για δικαιοσύνη στην αχόρταγη επιθυμία και η πραότητα στη διαβρωτική δύναμη της οργής.
Πρόκειται για ένα έργο που συνδυάζει θεολογικό βάθος, υπαρξιακή ευαισθησία και ποιμαντική σοφία. Χωρίς διδακτισμό ή εύκολες απαντήσεις, ο συγγραφέας προσκαλεί τον αναγνώστη σε έναν ειλικρινή διάλογο με τον εαυτό του και με το Ευαγγέλιο.
Το αποτέλεσμα είναι ένα βιβλίο που δεν απευθύνεται μόνο σε όσους ενδιαφέρονται για τη θεολογία, αλλά σε κάθε άνθρωπο που αναζητά νόημα, ελπίδα και έναν δρόμο εσωτερικής ελευθερίας μέσα στις προκλήσεις της σύγχρονης ζωής.
Professor Quercus

***

«Είμαστε επειδή ο Θεός είναι». Με άξονα αυτήν την παράδοξη μα και αγνοημένη πραγματικότητα, ο Rowan Williams, ένας από τους μεγαλύτερους χριστιανούς θεολόγους της εποχής μας, καταπιάνεται με τα πάθη της ψυχής όπως αυτά αναλύονται από τους μεγάλους συγγραφείς της Φιλοκαλίας. Με ανοιχτό πνεύμα και γλώσσα που να μπορεί να παρακολουθεί ο σημερινός άνθρωπος, ο συγγραφέας χαρτογραφεί τα πάθη – την υπερηφάνεια και τη λαγνεία, τη φιλαργυρία και την ακηδία, κ.ά. Γιατί η υπερηφάνεια είναι το χειρότερο κακό που μπορεί να σου συμβεί; Ποιες οι θετικές διαστάσεις της οργής; Ποιο το πραγματικό διακύβευμα με την απελπισία; Και πώς όλα αυτά σχετίζο­νται με την κε­ντρική αλήθεια της εξάρτησής μας από τον Θεό και την αγάπη Του; Τον συγγραφέα, όμως, δεν ενδιαφέρει απλώς η περιγραφή μιας ζοφερής εικόνας ή των οδυνηρών συνεπειών της υποδούλωσης στα πάθη· γνωρίζει πολύ καλά ότι ο σημερινός άνθρωπος ζητά απεγνωσμένα να ελπίσει σε κάτι θετικό και όμορφο. Επιχειρεί λοιπόν να αντιπαραβάλλει στα πάθη την πρόταση ζωής που απορρέει από τους Μακαρισμούς του Χριστού στην επί του Όρους ομιλία. Αλλά πώς γίνεται να συσχετίσει κανείς αντιθετικά την αλαζονεία με την πτωχεία του πνεύματος; Ή τη γαστριμαργία με την πείνα για δικαιοσύνη; Πώς ακριβώς οι Μακαρισμοί «απαντούν» στα πάθη; Και γιατί αυτό έχει τόσο μεγάλη σημασία για την καθημερινή ζωή μας; Με αυτά τα ερωτήματα επιχειρεί να αναμετρηθεί αυτό το βιβλίο. Και οι απαντήσεις που προκύπτουν είναι απρόσμενες και ασυνήθιστες, ανοίγουν ορίζοντες, και έρχονται να απαλύνουν τα βάσανα και να γλυκάνουν την ψυχή μας.

Roderick Beaton
Γιώργος Σεφέρης:
Περιμένοντας τον άγγελο (νέα, αναθεωρημένη έκδοση)
Εκδόσεις ΠΑΤΑΚΗ

Ένα μνημειώδες έργο έρευνας και ερμηνείας, που φωτίζει με σπάνια πληρότητα τη ζωή και το έργο του Γιώργος Σεφέρης. Βασισμένος σε εκτεταμένο αρχειακό υλικό, προσωπικές μαρτυρίες και βαθιά γνώση της ποίησης του Σεφέρη, ο Beaton συνθέτει το πορτρέτο ενός ανθρώπου που έζησε ανάμεσα σε δύο απαιτητικούς κόσμους: εκείνον του ποιητή και εκείνον του διπλωμάτη. Το βιβλίο αποκαλύπτει τις εσωτερικές εντάσεις, τις αγωνίες και τις δημιουργικές δυνάμεις που διαμόρφωσαν μια από τις σημαντικότερες μορφές των ελληνικών γραμμάτων.
Με ιδιαίτερη αφηγηματική δεξιοτεχνία, ο συγγραφέας παρακολουθεί την πορεία του Σεφέρη από τα παιδικά του χρόνια στη Σμύρνη έως την καταξίωσή του ως Νομπελίστα ποιητή και κορυφαίου πνευματικού ανθρώπου του 20ού αιώνα. Παράλληλα, αναδεικνύει τον καθοριστικό ρόλο που διαδραμάτισε στη δημόσια ζωή της χώρας μέσα από τη διπλωματική του σταδιοδρομία και τη στάση του απέναντι στα μεγάλα ιστορικά γεγονότα της εποχής του. Η ποίηση, η πολιτική, η εξορία, η μνήμη και η αναζήτηση της ελληνικότητας συνυφαίνονται σε μια συναρπαστική αφήγηση που ξεπερνά τα όρια μιας συμβατικής βιογραφίας.
Περισσότερο από μια καταγραφή γεγονότων, το βιβλίο είναι μια βαθιά ανθρώπινη προσέγγιση ενός δημιουργού που σημάδεψε τη νεότερη ελληνική συνείδηση. Ο Beaton κατορθώνει να ενώσει τον «Σεφέρη» και τον «Σεφεριάδη», παρουσιάζοντας όχι δύο ξεχωριστές ταυτότητες αλλά έναν άνθρωπο που πάλεψε να συμφιλιώσει την τέχνη με το καθήκον, το προσωπικό όραμα με την ιστορική ευθύνη. Πρόκειται για ένα βιβλίο αναφοράς, πολύτιμο τόσο για τους φίλους της ποίησης όσο και για όσους ενδιαφέρονται να κατανοήσουν την πνευματική και πολιτική ιστορία της Ελλάδας στον 20ό αιώνα.
Είναι σημαντικό που ξανασυναντά τον αναγνώστη σε αυτή την νέα έκδοση, και μας θυμίζει τι ανάγκη έχουμε τέτοιων βιογραφιών.
Professor Quercus

***

Ο Σεφέρης δεν διευκόλυνε το έργο του βιογράφου του. Έκανε ό,τι ήταν δυνατόν για να διαχωρίσει την ταυτότητα του ποιητή και του ανθρώπου των γραµµάτων από εκείνη του ανώτατου δηµοσίου υπαλλήλου. Από τα είκοσι ως τα εξήντα του χρόνια, παραπονιόταν ότι υπήρξε ο «υπηρέτης των δυο αφεντάδων». Από τον καιρό που εξέδωσε τον πρώτο τόµο των ποιηµάτων του, µοίρασε τον εαυτό του σε δύο δηµόσια προσωπεία: το όνοµα «Σεφέρης» είναι ένα λογοτεχνικό ψευδώνυµο, προφανώς συγγενές αλλά και διακριτέο ταυτόχρονα από το «Σεφεριάδης», το οικογενειακό όνοµα του διπλωµάτη. Η ιστορία της ζωής του Σεφέρη είναι η ιστορία αυτής της διχασµένης προσωπικότητας. Γράφοντας το βιβλίο αυτό, κράτησα εσκεµµένα την ακόλουθη στάση: η βιογραφία αυτή δεν είναι η ιστορία του ποιητή «Σεφέρη» ή του διπλωµάτη «Σεφεριάδη», αλλά αντίθετα, και όσο είναι δυνατόν να την ανασυνθέσει κανείς, η ιστορία του ανθρώπου που ήταν και τα δύο. Για τον λόγο αυτό, στα κεφάλαια που ακολουθούν τον αποκαλώ µε το µικρό του όνοµα: Γιώργος. R.B.

«Η προσέγγιση που επιχειρεί ο Beaton τόσο στις λογοτεχνικές όσο και στις πολιτικές πλευρές της ζωής του Σεφέρη —καθώς και στη µεταξύ τους αλλη­λεπίδραση— είναι σχολαστικά τεκµηριωµένη, νηφάλια και εύστοχη. Η βιογραφία αυτή δεν αποτελεί απλώς µια βασική πηγή για τους αναγνώστες της ποίησης του Σεφέρη· η σκιαγράφηση της διπλωµατικής του σταδιοδροµίας την καθιστά πολύτιµο ανάγνωσµα για όλους όσοι ενδιαφέρονται για την ελληνική ιστορία του 20ού αιώνα». – Edmund Keeley

«Παραδόξως, το έργο αυτό του Roderick Beaton είναι η πρώτη συστηµατική και ολοκληρωµένη βιογραφία του ποιητή σε οποιαδήποτε γλώσσα. Αν κάτι µπορεί να µας ανταµείψει για τη µακρά αυτή καθυστέρηση, είναι αυτό το βιβλίο.
Βασισµένος στη βαθιά γνώση του σεφερικού έργου και στο πλούσιο αρχειακό υλικό, εν πολλοίς άγνωστο µέχρι τώρα, ο συγγραφέας διερευνά τις πηγές έµπνευσης του ποιητή, φωτίζει την πορεία του ως ανθρώπου και ως δηµιουρ­γού και τον τοποθετεί µε ακρίβεια στο ιστορικό πλαίσιο της εποχής του».
– Vivienne Nilan, Kathimerini English Edition