21.1 C
Grevená
Πέμπτη, 19 Νοεμβρίου, 2026
Αρχική Blog Σελίδα 18

Βίος & Πολιτεία του BEKΙR FΙKRI Αγά των Γρεβενών

0

Γράφει ο Αλέξανδρος Τζιόλας

 

[ΜΙΑ ΤΕΤΡΑΛΟΓΙΑ εις μνήμη του εθνομάρτυρα Αιμιλιανού Γρεβενών] – ΜΕΡΟΣ  Β’

 

Στα Γρεβενά, ασφυκτικό έλεγχο όλων του Τούρκικων αποφάσεων και ενεργειών τα χρόνια πριν την Απελευθέρωση είχε ο Bekir Fikri Αγάς (γεν. ~1882 – 21 Δεκεμβρίου 1914). Ο Bekir Fikri δεν ήταν ένας απλός παθιασμένος Τούρκος μουσουλμάνος αξιωματικός, αλλά διέθετε εμπειρία και είχε άποψη και στρατηγικό σχέδιο για τον έλεγχο της περιοχής.

Ο Yüzbaşı (λοχαγός) Bekir Fikri, όπως ήταν το πλήρες όνομά του, γεννήθηκε το έτος 1882 (το πλέον πιθανόν) στο μικτό χωριό Τσουρχλί (Άγιος Γεώργιος) 4-5 ώρες πορεία με άλλογο (τότε) έξω από την πόλη των Γρεβενών. Καταγόταν από ταπεινό υπόβαθρο, καθώς ο πατέρας του Μούρτος ήταν υπηρέτης στα κτήματα μιας πλούσιας ελληνικής οικογένειας που ονομαζόταν Γκαγκάλι. Αργότερα, ο πατέρας του κατατάχθηκε στον στρατό ως έφεδρος στρατιώτης (ρετίφ), επιτρέποντάς του να παρέχει σωστή εκπαίδευση στον γιο του. Η μητρική γλώσσα του Μπεκίρ ήταν τα ελληνικά, καθώς το χωριό του κατοικούνταν εξ ολοκλήρου από ελληνόφωνους Χριστιανούς και Μουσουλμάνους (Βαλαάδες).

Οι περισσότερες πηγές αποδίδουν Aλβανική καταγωγή στην οικογένεια Fikri. Μετά τη βασική του εκπαίδευση, ο Bekir μετακόμισε στο Μοναστήρι για να φοιτήσει στο Στρατιωτικό Λύκειο, το οποίο ολοκλήρωσε το 1903.

Tο 1903 στάλθηκε να υπηρετήσει στην Υεμένη , από όπου επέστρεψε μετά από τρία χρόνια και πράγματι επαληθεύεται ότι πριν το καλοκαίρι του 1906 έφτασε στα Γρεβενά. Ακραία βία εμφανίστηκε αμέσως μετά στην περιοχή : Την 31η Αυγούστου 1906 δολοφονείται ο παπα·Χρήστος από το Πανόραμα με δυο συγχωριανούς του και την 12η Σεπτεμβρίου 1906 δολοφονείται ο Δεσπότης Φώτιος της Κορυτσάς. Γεγονότα με βεβαιότητα συσχετιζόμενα (όχι μόνο στον πολύ στενό χρόνο που συνέβησαν), αφού νέες ιστορικές διασταυρωμένες πληροφορίες αναφέρουν κοινή δράση Τούρκων/Αλβανών και Ρουμανιζόντων και στις δύο δολοφονίες.

Καταγεγραμμένο είναι επίσης στην βιογραφία του στην Τουρκία ότι η εμπειρία που είχε, όταν στάλθηκε στην Υεμένη για επιχειρήσεις κατά της εξέγερσης εκεί, διαμόρφωσε καθοριστικά τον ψυχικό κόσμο του Οθωμανού Λοχαγού.

Τουρκική σελίδα που γράφει για τον Bekir, αναφέρει ότι “του ανατέθηκε να εξολοθρεύσει τις συμμορίες στην περιοχή των Γρεβενών (εννοώντας ελληνικά σώματα) που καταπίεζαν και καταδίωκαν σοβαρά τον μουσουλμανικό τουρκικό πληθυσμό”.  “Ως αποτέλεσμα των θαρραλέων και αποφασιστικών μέτρων που έλαβε, ο τουρκικός λαός άρχισε να αναστενάζει με ανακούφιση”, αναφέρει η τούρκικη ιστορική σελίδα αφιερωμένη σ’ αυτόν. «Η Επιτροπή Ένωσης και Προόδου του ζήτησε να επιστρέψει στην πατρίδα του και να ιδρύσει μια οργάνωση»!

Τον Δεκέμβριο του 1907 συνδέθηκε με το «Οθωμανικό Κομιτάτο Ένωσης και Πρόοδος» του κινήματος των Νεοτούρκων.

Το 1911 διορίστηκε διοικητής της Χωροφυλακής Γρεβενών και στις 26 Σεπτεμβρίου 1912 διορίστηκε διοικητής του Τάγματος Εθελοντών και Άμυνας Γρεβενών, σε εποχή κατά την οποία υπήρχε στα Γρεβενά ΚΑΙ το 19ο τάγμα Νιζαμιγέ του 65ου συντάγματος, εκ παραλλήλου!

Για ένα διάστημα ο Μπεκίρ δεν κατείχε καμία επίσημη θέση στον Καζά, καθώς ήταν επικεφαλής του παραρτήματος των Νεότουρκων στη Γρεβενά. Ωστόσο, γνώριζε καλά τις δολοφονίες που συνέβαιναν.

Αυτό δείχνει ότι ο ρόλος του ήταν κάτι μεταξύ αξιωματικού πληροφοριών και παραστρατιωτικού. Πρόσφατες μελέτες για αυτήν την Ειδική Οργάνωση υποστηρίζουν ότι ήταν ένας συνδυασμός συλλογής πληροφοριών και παράνομων δραστηριοτήτων. Ο τρόπος λειτουργίας της Οργάνωσης αυτής επηρεάστηκε σε μεγάλο βαθμό από την εμπειρία των αξιωματικών που διεξήγαγαν ανταρτοπόλεμο στα Βαλκάνια. Πριν ιδρυθεί αυτή η οργάνωση φαίνεται ολοκάθαρα ότι οι προκάτοχοί της είχαν εμπειρία δράσης τέτοιων ενεργειών. Υπό αυτή την έννοια, θα πρέπει να επανεκτιμήσουμε τον ρόλο τους πριν την εμφάνισή τους στο προσκήνιο της ιστορίας, ως “ Κομιτάτο «Ένωση και Πρόοδος» (CUP – İttihad ve Terakki Cemiyeti), γνωστό και ως “Νεότουρκοι”, αφού αυτά τα πρόσωπα δεν προέκυψαν τυχαία και αυτόματα.

Για παράδειγμα, το 1908, ο Μπεκίρ απέδειξε έμπρακτα ότι είχε αναπτύξει διαδοχικά την ικανότητά του σε μυστικές επιχειρήσεις, καθότι την παραμονή της εξέγερσης των Νεότουρκων κατάφερε να σχηματίσει μια ένοπλη ομάδα μέσα σε λίγες ώρες κινητοποιώντας τους ντόπιους Μουσουλμάνους των Γρεβενών.

 

Ως τυπικός αξιωματικός της «Ένωσης & Πρόοδος» (CUP), εργαζόταν για να αποτρέψει τη διάλυση της Αυτοκρατορίας και φυσικά αντιτάχθηκε σε κάθε είδους αλυτρωτικές δραστηριότητες. Δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός ότι ήταν πολύ επικριτικός στα γραπτά του για τους Έλληνες, τους οποίους αποκαλούσε βάρβαρους και απολίτιστους, υπονοώντας τον αιματηρό πόλεμο κατά των ανταρτών των τελευταίων ετών.

Οι πολιτικοί ταραχοποιοί έγιναν πρωταρχικοί στόχοι για πράκτορες όπως ο Bekir Fikri.

Δεδομένου ότι οι αρχές δεν μπορούσαν να εμπλακούν σε μια δολοφονία ενός ιερέα, αυτή ήταν μια ευθύνη που έπρεπε να εκπληρωθεί αποκλειστικά από έναν μη επίσημο παράγοντα!

Ο Bekir είχε τη γνώση του πώς να λειτουργεί υπόγεια και να κινητοποιεί εναλλακτικά κανάλια προκειμένου να καλύψει οποιαδήποτε πιθανή εμπλοκή του κράτους.

Η στοχοποίηση της διανόησης, ήταν μια πρακτική που χρησιμοποιούνταν στα τέλη της οθωμανικής εποχής, για να αποκεφαλίσει και να προκαλέσει ψυχικό σοκ σε πληθυσμούς, που πολλές φορές δεν είχαν κρυσταλλωμένη αίσθηση εθνικότητας και ήταν συνδεδεμένοι με τους τοπικούς προύχοντες και θρησκευτικούς ηγέτες τους.

Ο ανώτερος κλήρος κατηγορούνταν συνεχώς από τις οθωμανικές αρχές για διατάραξη του κράτους δικαίου και για χρηματοδότηση δραστηριοτήτων ένοπλων συμμοριών.

Έτσι ο Bekir οδηγήθηκε στην δολοφονία του Αιμιλιανού ! Και σίγουρα είχε γνώμη και για τις άλλες δολοφονίες ιερέων !

Ο ίδιος αναγνωρίζει στα απομνημονεύματά του ότι επειδή οι μουσουλμάνοι στην περιοχή ήταν λιγότεροι σε αριθμό, ήταν επιτακτική η ανάγκη σύναψης νέων συμμαχιών.

Ανησυχώντας έντονα για τις ενέργειες των Ελλήνων πατριωτών και ελληνόφωνων Βλάχων εργάζονταν συστηματικά και υπόγεια για την  προώθησης μιας τακτικής σύγκλισης μεταξύ Βλάχων και Μουσουλμάνων, στη βάση ενός καλά οργανωμένου δικτύου, που ενεργούσε υπό την ηγεσία του, ώστε να είναι επικυρίαρχος της περιοχής και το κατάφερνε !

Η αδυναμία των επίσημων αρχών να διαφυλάξουν τη ζωή και τις περιουσίες των ντόπιων είχε δημιουργήσει ένα κενό εξουσίας την προηγούμενη περίοδο, οδηγώντας πολλούς ανθρώπους να καταφύγουν σε βίαιες ή παράνομες πρακτικές που υποκαθιστούσαν το κράτος.

Η ανακήρυξη του συντάγματος το 1908 με τους Νεότουρκους και η ανανέωση των εντάσεων στον Καζά των Γρεβενών είχαν ανησυχήσει τον Μπεκίρ.

Ο ίδιος είχε φροντίσει να είναι ενεργό μέλος της Ένωσης και Πρόοδος για να τον θεωρούν δικό της οι άνθρωποι της ηγεσίας της νέας οργάνωσης και την ευθύνη αυτή, εξ αρχής, την ομολογεί περίτρανα στην αυτοβιογραφία του.

Με τους ντόπιους φιλόδοξους Έλληνες, που δεν έλεγχε, είχε αντιπαλότητες. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονταν ο Γ. Μπούσιος, που είχε αντικρουόμενα συμφέροντα με τον Bekir, καθώς ο Bekir  προωθούσε την εκλογή μουσουλμάνου αντιπροσώπου για τον Καζά, κάτι που θα του στερούσε την έδρα του.

Ο Γ. Μπούσιος[1] ως Οθωμανός βουλευτής τότε ήταν σφοδρός  anti-unionist [ενάντιος της οργάνωσης των Νεότουρκων «Ένωση και Πρόοδος» (CUP)] και είχε εμπλακεί σε έντονες κοινοβουλευτικές συζητήσεις στην Κωνσταντινούπολη σχετικά με την στρατολόγηση Χριστιανών στον οθωμανικό στρατό.

O Μπούσιος όμως φρόντιζε να έχει διασυνδέσεις και στην Κωνσταντινούπολη καθότι όπως λέγεται για παράδειγμα : ‘’Τόν Ἰούνιο τοῦ 1912 ὁ Μπούσιος ἐπωφελούμενος τῆς πολιτικῆς κρίσεως με τήν πτώση τῶν Νεοτούρκων διαπραγματεύτηκε τήν ἀγορά τῆς Πικριβινίτσας ἀπό τούς κατοίκους της ἔναντι 3.000 ὀθωμανικῶν λιρῶν. Ὁ μεσολαβητής πρός τήν Πύλη ἀπαίτησε γιά τήν παροχή τῶν «ὑπηρεσιῶν» του 600 λίρες’’. Παράλληλα να σημειωθεί ότι υπήρχε “ἀντιπαράθεσις μεταξύ προκρίτων καί Αἰμιλιανοῦ η οποία εἶχεν ἐνταθῆ · ὁ Γεώργιος Μπούσιος εἶχεν ταχθῆ μέ τό μέρος τῶν προκρίτων”.

Η επιρροή του Μπεκίρ σίγουρα είχε αντίκτυπο και σε ορισμένους Βαλαάδες, που είχαν ήδη ξεκινήσει κάποιο είδος συνεργασίας με τους ρουμανίζοντες, κατά τα πρώτα στάδια της Μακεδονικής σύγκρουσης, λόγω ξεκαθαρίσματος λογαριασμών ή ανησυχιών για την ασφάλεια και αυτό εξηγεί σε μεγάλο βαθμό τη στάση τους κατά τη διάρκεια των Βαλκανικών Πολέμων.

Ωστόσο, η ανάγκη δημιουργίας συμμαχιών με τους ντόπιους ΔΕΝ επέτρεψε ΠΟΤΕ τον Μπεκίρ, γι’ αυτόν τον λόγο, να επηρεάσει τη δομή του τρόπου διακυβέρνησής-του.

Ο Μπεκίρ ήταν στενός μάρτυρας της διαδικασίας σφυρηλάτησης στενών δεσμών με τοπικά δίκτυα, κάτι που χρησιμοποίησε κατά τις τελευταίες ημέρες των Οθωμανών στα Γρεβενά.

Μετά την επιστροφή του το 1906-1907, εντάχθηκε στο Κοινοπολιτειακό Κόμμα (CUP) και έλαβε την  τιμητική αναγνώριση ως λοχαγός της Χωροφυλακής της Γρεβενών.

Ο Μπεκίρ Αγάς εκπροσώπησε την κατηγορία των στελεχών που, αν και αλβανικής καταγωγής, πολέμησαν μέχρι το τέλος για την υπόθεση των Νεότουρκων και τη διατήρηση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Επιπλέον, ήταν ο μόνος αξιωματικός του Οθωμανικού Στρατού που χρησιμοποίησε αποτελεσματικά τις γνώσεις του από τον πόλεμο στην Υεμένη, κινητοποιώντας όλες τις διαθέσιμες δυνάμεις που είχε στη διάθεσή του: συνοριοφύλακες, Ρεντίφ, Χωροφύλακες και τον άμαχο πληθυσμό. Με αυτόν τον τρόπο, κατάφερε να διεξάγει μια εξάμηνη εκστρατεία εξέγερσης κατά του ελληνικού στρατού, ελέγχοντας σχεδόν μια περιοχή 100 χιλιομέτρων, που εκτεινόταν από το βιλαέτι των Ιωαννίνων έως την πόλη της Κοζάνης.

 

Οι προσπάθειές του έδιναν έμφαση στην πρακτική συνεργασία, συμπεριλαμβανομένης της κινητοποίησης των αλβανικών και άλλων μουσουλμανικών κοινοτήτων στη Μακεδονία για την αντιμετώπιση αλυτρωτικών δραστηριοτήτων, τοποθετώντας την οθωμανική ενότητα ως απαραίτητη για την αλβανική εδαφική ακεραιότητα.

Ο αυτοπροσδιορισμός του Φίκρι ως «Τούρκου και γιου Τούρκου» στην αλληλογραφία αντανακλούσε την προτεραιότητά του στην Οθωμανική υπερταυτότητα έναντι της εθνοτικής ιδιαιτερότητας του Αλβανού, προτρέποντας τους συμπατριώτες -συμπεριλαμβανομένων των Αλβανών- να δώσουν προτεραιότητα στη συλλογική άμυνα κατά της ΜΗ μουσουλμανικής επέκτασης.

Αυτή η προσέγγιση επιδίωξε να αξιοποιήσει τα δίκτυα του Νεοτουρκικού Κομιτάτου για την Αλβανική πρόοδο μέσω της μεταρρυθμισμένης διακυβέρνησης, αποφεύγοντας τον κατακερματισμό που παρατηρήθηκε σε άλλες βαλκανικές επαρχίες.

Όλοι οι ντόπιοι κάτοικοι έχουν να αφηγηθούν κάποια ιστορία σχετική με φόνους ή ληστείες των οποίων πρωταγωνιστής ήταν ο Bekir Fikri.

Στο Ιστορικό και Διπλωματικό Αρχείο του Υπουργείου Εξωτερικών υπάρχει φάκελος με αναφορές στη δράση του Bekir Fikri και στην ενεργή ανάμιξή του στη στυγερή δολοφονία του Μητροπολίτη Γρεβενών Αιμιλιανού το 1911, που συγκλόνισε τότε όλες τις ελληνικές κοινότητες της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. [Α.Υ.Ε., φ. 82, υποφ. 3].

Το βράδυ της 3ης προς 4η Νοεμβρίου 1912 ανακαταλαμβάνει την πόλη των Γρεβενών και εκδικείται με μανία. Πυρπολούνται σπίτια και καταστήματα τα οποία λεηλατούνται από τους οπαδούς του ως αντεκδίκηση, παρά τα όσα είχε υποσχεθεί.

Στις 10 Νοεμβρίου 1912, ο Αρχιστράτηγος του Ελληνικού Στρατού, Κωνσταντίνος, εξέδωσε διάταγμα με το οποίο προσέφερε 10.000 δραχμές για την σύλληψη ή το θάνατο του Fikri Grebeneli.

Όμως διαφεύγει την σύλληψη και το 1913 εμφανίζεται στην Αλβανία να εμπλέκεται στην ανακήρυξη Τούρκου πασά ως μεταβατικού βασιλιά στην Αλβανία! Γλυτώνοντας την εκτέλεση, μετά από απόφαση δικαστηρίου, φεύγει για δράση στην Ρουμανία προς οργάνωση εκεί ρουμανιζόντων. Μην καταφέρνοντας και εκεί κάτι, εκδιωκόμενος από την Ρουμανική κυβέρνηση, συνεχίζει την τυχοδιωκτική του δράση στην Αδριανούπολη. Στο τέλος πέφτει μαχόμενος ως συνταγματάρχης στο Γιερκιόι/Yerköy του Yozgat έξω από το Erzerum της Κεντρικής Ανατολίας, στις 21 Δεκεμβρίου 1914.-

 

[1] Ο Γ. Μπούσιος ο οποίος γεννήθηκε στα Γρεβενά, το 1875. Βουλευτής στο οθωμανικό κοινοβούλιο

το 1908, μέλος της «Οργανώσεως Κωνσταντινουπόλεως», εκλέχτηκε για πρώτη φορά βουλευτής Κοζάνης στο ελληνικό κοινοβούλιο το 1915, ως ηγετικό στέλεχος του ανεξάρτητου συνδυασμού του Ίωνα Δραγούμη. Μετά τη δολοφονία του Ίωνα ανέλαβε την ηγεσία του συνδυασμού. Υπήρξε βουλευτής την περίοδο 1915-1922, 1926-1928, ήταν φιλοβασιλικός αλλά αντίθετος του Γούναρη και αρνήθηκε την πρόταση να σχηματίσει κυβέρνηση το Μάρτιο του 1922. Ανέλαβε ωστόσο υπουργός εσωτερικών στην κυβέρνηση Τριανταφυλλάκου, μετά την κατάρρευση του μικρασιατικού μετώπου. (Αρχείο Μπούσιου, Φάκελος 1.3. «Βουλευτής οθωμανικού Κοινοβουλίου (1908-1910)- Ελληνικό Λογοτεχνικό Ιστορικό Αρχείο).

Ο Μπεκίρ με τις κόρες του.

Δωρεά βιβλίων στον ΕΟΠΑΕ στη Θεσσαλονίκη από τους Bookmarkers και τον Γρηγόρη Δημητριάδη (video)

0

Βιβλία στο κέντρο βραχείας νοσηλείας του ΕΟΠΑΕ στη Θεσσαλονίκη προσέφεραν οι Bookmarkers, η πρωτοβουλία του Γρηγόρη Δημητριάδη για τη φιλαναγνωσία.

Στην παράδοση των βιβλίων παραβρέθηκε ο εμπνευστής των Bookmarkers, Γρηγόρης Δημητριάδης, ενώ από τον ΕΟΠΑΕ παρευρέθηκαν ο Παναγιώτης Φτάκας και ο διευθυντής Άμεσης Πρόσβασης και Μείωσης Βλάβης, Αλέξανδρος Ψαριανός.

Ο κ. Ψαριανός ευχαρίστησε θερμά τους Bookmarkers, αλλά και ξεχωριστά τον κ. Γρηγόρη Δημητριάδη για τη διαρκή του υποστήριξη, αναφέροντας χαρακτηριστικά: «Είναι πολύ σημαντικές οι προσφορές σας. Δεν είναι η πρώτη φορά, δηλαδή έχουμε συνηθίσει την υποστήριξή σας. Και έρχεται από πολύ παλιά, επομένως σας θεωρούμε σαν έναν από εμάς». Παράλληλα, τόνισε τη μεγάλη αξία του βιβλίου για τους ωφελούμενους, σημειώνοντας πως τα βιβλία διευρύνουν τους ορίζοντες των ανθρώπων και τους βοηθούν στο να κάνουν το επόμενο βήμα.

grhgorhs-dhmhtriadhs.jpg

Από την πλευρά του, ο κ. Δημητριάδης τόνισε τη σημασία της εύκολης πρόσβασης στα βιβλία. «Η κουβέντα είναι καταρχήν να υπάρχει πρόσβαση. Αν δεν υπάρχει καν πρόσβαση στο βιβλίο και δεν το βάλεις να το πετύχει το μάτι του μελλοντικού ενδιαφερόμενου, δεν θα μπορέσεις ποτέ να το καταφέρεις».

Παράλληλα, δεσμεύτηκε να συνεχιστούν οι δράσεις και σε άλλες πόλεις της Ελλάδας, αλλά και να ανανεώνονται συλλογές των βιβλιοθηκών όποτε υπάρχει ανάγκη.

Οι Bookmarkers θα συνεχίσουν να στηρίζουν έμπρακτα την πρόσβαση στο βιβλίο, με δράσεις που επεκτείνονται σε όλη την Ελλάδα, δημιουργώντας νέες ευκαιρίες για επαφή με την ανάγνωση.

Αλάνια στην παρέλαση: Τα παιδιά των Γρεβενών τίμησαν την Ελευθερία της Πόλης τους

0

Σήμερα, τα παιδιά της πόλης μας, των Γρεβενών, απέδειξαν πως όταν υπάρχει θέληση, υπάρχει και δύναμη. Απέδειξαν πως η αγάπη για την πόλη, η περηφάνια και ο πραγματικός σεβασμός στη μνήμη υπάρχει μέσα τους. 13 Οκτωβρίου – ημέρα απελευθέρωσης των Γρεβενών από τους Τούρκους, στο 1ο Βαλκανικό Πόλεμο.

Με την ξαφνική ανακοίνωση της ακύρωσης της παρέλασης την τελευταία στιγμή, τα παιδιά επέλεξαν αυθόρμητα να παρελάσουν. Παρά τη βροχή, παρά τις συνθήκες, παρά την απουσία των επισήμων από την εξέδρα, στάθηκαν εκεί και παρέλασαν, έχοντας στο πλευρό τους τούς δασκάλους τους και τη δική τους αποφασιστικότητα.

Με μοναδικό οδηγό τη σφυρίχτρα των εκπαιδευτικών τους και με τον κόσμο να παρακολουθεί ενθουσιασμένος, έδωσαν ένα μάθημα σε όλους μας. Ένα μάθημα συμμετοχής, αξιοπρέπειας και πραγματικής αγάπης για τον τόπο μας.

Ίσως, τελικά, αυτή να ήταν η πιο ξεχωριστή απόδοση τιμής στην πόλη μας εδώ και πολλά χρόνια. Μια παρέλαση που μπορεί να μην έγινε όπως είχε προγραμματιστεί, αλλά έγινε όπως την ήθελαν τα ίδια τα παιδιά: με ψυχή, αυθορμητισμό και περηφάνια.

Συγχαρητήρια σε όλα τα παιδιά που γιόρτασαν πραγματικά! Συγχαρητήρια και στους εκπαιδευτικούς τους, που στάθηκαν δίπλα τους σε αυτή την ξεχωριστή στιγμή.

Αλάνια στην παρέλαση. Παιδιά με ψυχή, που τίμησαν την πόλη τους όπως της αξίζει!

      

Αθανάσιος Χριστοδούλου «Στορίσματα στο μυθιστόρημα του Χέρμαν Μέλβιλ “Μόμπι Ντικ· ή Η Φάλαινα”»

0

Αθανάσιος Χριστοδούλου

«Στορίσματα στο μυθιστόρημα του Χέρμαν Μέλβιλ “Μόμπι Ντικ· ή Η Φάλαινα“»
Επιμέλεια Δρ. Φαίη Τζανετουλάκου

Λόφος Art Project, Κυψέλη
23 Οκτωβρίου – 15 Νοεμβρίου 2026

Εγκαίνια: Παρασκευή 23 Οκτωβρίου στις 19:00 με εισήγηση του Αθανάσιου Χριστοδούλου

Το Λόφος Art Project παρουσιάζει την έκθεση «Στορίσματα στο Μόμπι Ντικ» του Αθανάσιου Χριστοδούλου σε επιμέλεια της Ιστορικού Τέχνης Φαίης Τζανετουλάκου.
Πρόκειται για μια σειρά ζωγραφικών έργων που ο Βολιώτης δημιουργός φιλοτέχνησε σε διάστημα σχεδόν τριών δεκαετιών, από το 1997 ως το 2025.

Ο τίτλος “Στορίσματα” παραπέμπει σε μια παλιά λέξη της ελληνικής εικαστικής παράδοσης. “Στόρισμα” είναι η ζωγραφική αφήγηση μιας ιστορίας, όπως στις τοιχογραφίες των ναών. Τα έργα του Χριστοδούλου δεν εικονογραφούν όμως απλώς το μυθιστόρημα. Με τον τρόπο τους το σχολιάζουν. Κάθε εικόνα συνομιλεί με μια συγκεκριμένη παράγραφο του βιβλίου, από τις «Αμυδρές γραμμές στον θαλασσινό ορίζοντα», το πρώτο κεφάλαιο, ως τον Επίλογο, την κατακλείδα του μυθιστορήματος. Λειτουργεί σαν δεύτερη, οπτική μετάφραση του κειμένου, που φέρνει στην επιφάνεια ό,τι ο λόγος του Μέλβιλ εσκεμμένα υπονοεί.

Το ύφος του Χριστοδούλου φέρνει στον νου τον Γουίλιαμ Μπλέικ. Η συγγένεια βρίσκεται στις οραματικές μορφές και στις κυματιστές, σχεδόν ζωντανές γραμμές, αλλά εντοπίζεται και στον τρόπο που ο καλλιτέχνης ενώνει λόγο και εικόνα. Όπως ο Μπλέικ τύπωνε ο ίδιος τα «φωτισμένα» βιβλία του, έτσι και ο Χριστοδούλου σχεδίασε και τύπωσε στο ερασιτεχνικό του τυπογραφείο στον Βόλο τα δίπτυχα που συνοδεύουν αυτά τα στορίσματα. Σε αυτά, ένα απόσπασμα του Μέλβιλ, στη δική του μετάφραση, στοιχειοθετείται με γραμματοσειρές και σχεδιαστικά κοσμήματα που φιλοτέχνησε ο ίδιος. Κείμενο, μετάφραση, τυπογραφία και ζωγραφική πηγάζουν από το ίδιο χέρι. Μοιράζονται μια κοινή, επίμονη ανάγνωση.

 

Η εμπλοκή του με τον Μέλβιλ ξεκινά στις αρχές της δεκαετίας του 1980. Οι πρώτοι δίγλωσσοι τόμοι του Μόμπι-Ντικ κυκλοφόρησαν από τις εκδόσεις «Ζώδιο», που ίδρυσε ο ίδιος. Η πλήρης μετάφραση εκδόθηκε το 1992 από τις εκδόσεις Gutenberg και ακολούθησε ο πρώτος ογκώδης τόμος μιας πεντάτομης δίγλωσσης έκδοσης, που όμως δεν ολοκληρώθηκε. Το 1997 συνδιοργάνωσε με τον καθηγητή Sanford E. Marovitz το πρώτο διεθνές συνέδριο της Melville Society of America στον Βόλο. Τα ζωγραφικά του σχόλια στο έργο του Μέλβιλ παρουσιάστηκαν σε πανεπιστήμια των Ηνωμένων Πολιτειών, όπως το Kent State University και το Northern Kentucky University.

Πληροφορίες:
Λόφος Art Project, Βελβενδού 39, Κυψέλη
Διάρκεια: 23 Οκτωβρίου – 15 Νοεμβρίου 2026. Εγκαίνια: 23 Οκτωβρίου στις 7μμ
Ώρες λειτουργίας: Καθημερινά 6-9μμ εκτός Δευτέρας. Είσοδος ελεύθερη
Επικοινωνία: lofosartproject.com  _ Facebook _ Instagram. E–mail: lofosartproject@gmail.com

 

Παρουσίαση αποτελεσμάτων του προγράμματος Erasmus+ του 2ου Γυμνασίου Γρεβενών

0

Το 2ο Γυμνάσιο Γρεβενών διοργανώνει την Πέμπτη 15 Οκτωβρίου 2026 και ώρα 13.00μμ εκδήλωση παρουσίασης και διάχυσης των αποτελεσμάτων του ευρωπαϊκού προγράμματος Erasmus+. Η εκδήλωση πραγματοποιείται στο πλαίσιο του εγκεκριμένου σχεδίου με κωδικό 2025-1-EL01-KA122-SCH-000332269 και τίτλο: «Συμπεριληπτική εκπαίδευση: μια ολιστική προσέγγιση για την ενδυνάμωση της συνεργατικής κουλτούρας του σχολείου μας».

Το σχολείο μας υλοποίησε για  3η συνεχόμενη χρονιά αυτοδύναμο ευρωπαϊκό πρόγραμμα κινητικότητας, επενδύοντας σταθερά στη διεθνή συνεργασία, τη συνεχή επαγγελματική ανάπτυξη των εκπαιδευτικών και τον εκσυγχρονισμό της μαθησιακής διαδικασίας.

Στην εκδήλωση θα παρουσιαστούν οι εμπειρίες και τα αποτελέσματα από τρεις δράσεις κινητικότητας:

  • Μαθητική κινητικότητα στη Μπρατισλάβα: συμμετοχή μαθητών/τριών και εκπαιδευτικών με έμφαση στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής διάστασης της εκπαίδευσης και την ανταλλαγή καλών πρακτικών.
  • Παρακολούθηση εργασίας στη Φινλανδία: εστίαση στο φινλανδικό εκπαιδευτικό σύστημα, τις σύγχρονες παιδαγωγικές μεθόδους και τη διαμόρφωση ενός συμπεριληπτικού και συνεργατικού σχολικού περιβάλλοντος.
  • Συμμετοχή σε επιμορφωτικό πρόγραμμα στο Δουβλίνο: απόκτηση νέων γνώσεων και σύγχρονων εργαλείων διδασκαλίας για την ουσιαστική αξιοποίησή τους στην καθημερινή μαθησιακή διαδικασία.

Μέσα από τις παρουσιάσεις θα αναδειχθούν οι γνώσεις, οι εμπειρίες και οι καλές πρακτικές που αποκτήθηκαν, καθώς και η προστιθέμενη αξία των ευρωπαϊκών εμπειριών στην καθημερινή εκπαιδευτική πράξη.

Η εκδήλωση εντάσσεται στον θεσμό Erasmus Days 2026 (12-17 Οκτωβρίου 2026) και αποτελεί μια εξαιρετική ευκαιρία για το σχολείο να μοιραστεί την ευρωπαϊκή του εμπειρία με την εκπαιδευτική κοινότητα και την τοπική κοινωνία των Γρεβενών.

 

Το χορευτικό των Γρεβενιωτών Κοζάνης Ο ΑΙΜΙΛΙΑΝΟΣ στους Λαζαράδες Σερβίων για την 114η επέτειο της μάχης των Λαζαράδων

0

Το χορευτικό τμήμα του συλλόγου Γρεβενιωτών Κοζάνης έδωσε το παρών στις επετειακές εκδηλώσεις της Παρασκευής 9 Οκτωβρίου 2026 στους Λαζαράδες του Δήμου Σερβίων, τιμώντας την απελευθέρωση της περιοχής το 1912.

Το πρόγραμμα για την 114η επέτειο της ιστορικής μάχης ξεκίνησε το πρωί με την έπαρση της σημαίας και τη Θεία Λειτουργία στον Ιερό Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου. Στη συνέχεια, τελέστηκε επίσημη δοξολογία και επιμνημόσυνη δέηση στη μνήμη των πεσόντων.

Η ημέρα μνήμης ολοκληρώθηκε με παρέλαση και παραδοσιακούς χορούς από σχολεία, το ΚΑΠΗ του Δήμου Σερβίων και τους Γρεβενιώτες Κοζάνης. Μάλιστα, το χορευτικό των Γρεβενιωτών έκλεισε τη γιορτή με τοπικούς χορούς των Γρεβενών, κερδίζοντας όχι μόνο το χειροκρότημα των παρευρισκόμενων αλλά και τη συμμετοχή τους στο χορό, ενισχύοντας έτσι το εορταστικό κλίμα.

Οι εκδηλώσεις αυτές αποτέλεσαν έναν σημαντικό φόρο τιμής στους ήρωες του 1912, κρατώντας ζωντανή την ιστορική μνήμη και τα έθιμα του τόπου.

Ο Πρόεδρος: Λότσιος Αθανάσιος

Ο Γραμματέας: Ντάγκας Νικόλαος

Δήμος Γρεβενών: Εκδήλωση για τα Ελευθέρια των Γρεβενών από τον Εκπολιτιστικό Σύλλογο «ΠΙΝΔΟΣ».

0

Ο Δήμος Γρεβενών  σας προσκαλεί σε μια ξεχωριστή εκδήλωση, που διοργανώνει  ο Εκπολιτιστικός Σύλλογος Γρεβενών «ΠΙΝΔΟΣ»,  αφιερωμένη στην ιστορική επέτειο της απελευθέρωσης των Γρεβενών, με τίτλο: «Στο Γριβινό μας έφτασες γλυκιά ελευθερία…».

Η εκδήλωση εντάσσεται στο πλαίσιο των εορτασμών για τα Ελευθέρια των Γρεβενών και φιλοδοξεί να αναδείξει την ιστορική μνήμη, την αξία της ελευθερίας και τους αγώνες που σημάδεψαν την πορεία του τόπου μας.

Κεντρικοί ομιλητές θα είναι η κ. Άννα Ευθυμίου, Υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, και ο κ. Ιωάννης Σ. Παπαδόπουλος, Στρατιωτικός και Διπλωματούχος Πολιτικός Μηχανικός.

Η εκδήλωση θα ολοκληρωθεί με μουσικοχορευτικό αφιέρωμα από τον Εκπολιτιστικό Σύλλογο Γρεβενών «ΠΙΝΔΟΣ», τιμώντας την παράδοση και την πολιτιστική κληρονομιά του τόπου μας.

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ

  • Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2026
  • Ώρα: 20:00
  • Κέντρο Πολιτισμού Δήμου Γρεβενών

Η είσοδος είναι ελεύθερη.

Η παρουσία σας θα μας τιμήσει ιδιαίτερα και θα αποτελέσει έμπρακτη συμμετοχή στη συλλογική τιμή και μνήμη για την απελευθέρωση των Γρεβενών.

Γραφείο τύπου

Δημάρχου Γρεβενών

Kastraki Trail: Το μεγαλύτερο βραβείο είναι η χαρά να βρίσκεσαι εκεί

0

Λασπωμένα παπούτσια, γόνατα και κάλτσες, βροχή και χαμόγελα. Το σημερινό Kastraki Trail –το 6ο (από μόνο του τούτο το νούμερο ένας άθλος για τους Δρομείς Υγείας Γρεβενών και όλους όσους κοντά τους στάθηκαν) ήταν μια γιορτή ζωής, με χιλιόμετρα γεμάτα προσπάθεια, συγκίνηση και ανθρώπους κάθε ηλικίας. Παιδιά στο βάθρο με μάτια που λάμπουν, νέοι που κυνηγούν όνειρά και ηλικιωμένοι που αποδεικνύουν πως η αγάπη για το τρέξιμο δεν έχει ηλικία. (Εξ άλλου: «το τρέξιμο ομορφαίνει»).

Κι ας έβρεχε, κι ας γλιστρούσε το χώμα, κι ας έδειξε ο Οκτώβρης το αυθεντικό, βροχερό του πρόσωπο.  Το εντελώς Γρεβενιώτικο! Τίποτα δεν έσβησε τη χαρά της συμμετοχής. Αντίθετα αυτή πολλαπλασιάστηκε στα φιλόξενα Γρεβενά, σε ένα Καστράκι ντυμένο μυστήρια χρώματα.

Το μεγαλύτερο βραβείο δεν είναι το μετάλλιο, αλλά η χαρά να βρίσκεσαι εκεί, να προσπαθείς και να μοιράζεσαι τη διαδρομή με ανθρώπους κάθε ηλικίας· να παίρνεις μέρος. Σήμερα, στο Kastraki Trail, νικητές ήταν όλοι όσοι φόρεσαν τα παπούτσια τους, βγήκαν στη βροχή και τρέξαν με την καρδιά τους.

   


Φωτογραφίες – Αντώνης Ν. Παπαβασιλείου

Ένα Προσωπικό Ταξίδι στη Τέχνη

0

Ο Χώρος Πολιτισμού Νικολάου και Ελένης Καρναβά, σας προσκαλεί στα εγκαίνια της έκθεσης ζωγραφικής του Νικόλαου Μάντζιαρη με τίτλο Ένα Προσωπικό Ταξίδι στη Τέχνη, που θα πραγματοποιηθούν ανήμερα των Ελευθερίων της πόλης (έπειτα από το πέρας της παρέλασης) και συγκεκριμένα την Τρίτη 13 Οκτωβρίου 2026 και ώρα 12.30

Διάρκεια έκθεσης 13/10-10/11/2026

Ώρες λειτουργίας έκθεσης 12.00-18.00

Παροχή εξηγήσεων για την προμήθεια και τοποθέτηση καλλιτεχνικού έργου – Αποκατάσταση αφαιρεθέντος επιτοίχιου αντιγράφου φωτογραφίας ιστορικής απεικόνισης της πόλεως των Γρεβενών στην αίθουσα δημοτικού συμβουλίου Γρεβενών.»

0

Πριν την έναρξη της συνεδρίασης του Δημοτικού Συμβουλίου Γρεβενών κατά την 23 Σεπτεμβρίου 2026, αποκαλύφθηκε – παρουσιάσθηκε από τον Δήμαρχο Γρεβενών Κυριάκο Ταταρίδη , ενώπιον των παρισταμένων δημοτικών συμβούλων και δημοτών , ζωγραφική σύνθεση διαστάσεων 3Χ4 μέτρων περίπου τοποθετημένη πίσω από τις θέσεις των εδράνων του Προεδρείου σε αντικατάσταση αναλόγου διαστάσεως προϋπάρχοντος από το έτος 2000, αντιγράφου φωτογραφικής απεικόνισης της πόλεως των Γρεβενών κατά το έτος 1916.

Σύμφωνα με δημοσίευση στον τοπικό τύπο του συντοπίτη μας ιστορικού ερευνητή Βαγγέλη Νικόπουλου, το αντίγραφο που αντικαταστάθηκε προέρχεται από φωτογραφία που η πατρότητά της ανήκει στον σημαντικό φωτογράφο από το Περιβόλι Γρεβενών Κωνσταντίνο Μάρκου, όπου απεικονίζονταν το κέντρο της πόλης προς τα νότια και ανατολικά το 1916, τέσσερα χρόνια μετά την απελευθέρωση.

Στη φωτογραφία του Μάρκου, αποτυπώνεται ο ακανόνιστος αστικός ιστός, η οργάνωση της πόλης σε μαχαλάδες (γειτονιές) και η προεξέχουσα μορφή του κατεξοχήν οθωμανικού αρχιτεκτονικού συμβόλου, του κεντρικού μιναρέ, ενόσω στο Σαράι διακρίνονται στη στέγη του σημάδια εγκατάλειψης, λόγω της αποχώρησης των ιδιοκτητών κατά τη περίοδο της απελευθέρωσης (1912) και της πώλησης του εντυπωσιακού κτιρίου στα αδέλφια Αλέξη και Ανδρέα Παπαλεξίου, που αφού κατεδαφίστηκε, στη συνέχεια η έκταση του διανεμήθηκε σε οικόπεδα τα οποία πουλήθηκαν με σκοπό την ανέγερση οικιών.

Όπως ανέφερε ο δήμαρχος κατά την αποκάλυψη του,  το καλλιτεχνικό ζωγραφικό έργο που αντικατέστησε την επιτοίχια φωτογραφία επιμελήθηκε ο κ. Λάζαρος Γρίδας ενώ στο πάνω μέρος αυτού αναγράφεται το όνομα του εκλογικού συνδυασμού του δημάρχου «ΓΡΕΒΕΝΑ Ο ΤΟΠΟΣ ΜΑΣ Η ΖΩΗ ΜΑΣ», στοιχείο που δε συνάδει με τη θεσμική ουδετερότητα του χώρου.

Κατόπιν των ανωτέρω παρακαλούμε όπως ενημερωθεί το σώμα του δημοτικού συμβουλίου από την κυρία Πρόεδρο :

Α) Με ποια απόφαση συλλογικού ή άλλου οργάνου αποφασίσθηκε η παραπάνω ενέργεια.

Β) Αν τηρήθηκαν οι διαδικασίες προμήθειας καλλιτεχνικού έργου σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία.

Γ) Ποιο ήταν το κόστος αυτού και σε περίπτωση δωρεάς, αν έγινε η αποδοχή της.

Δ) Που βρίσκεται η προηγούμενη φωτογραφική σύνθεση που αποξηλώθηκε.

Ε) Εάν υπήρχε σύμφωνη γνώμη της προέδρου του δημοτικού συμβουλίου για την ενέργεια αυτή.

Σε περίπτωση μη τήρησης των ανωτέρω διαδικασιών, καλείται το δημοτικό συμβούλιο να αποφασίσει για την άμεση αποκατάσταση της αίθουσας του δημοτικού συμβουλίου στην προϋπάρχουσα κατάσταση.

Χρήστος Τριγώνης

Δημοτικός Σύμβουλος

Επικεφαλής ΓΡΕΒΕΝΑ ΔΥΝΑΤΑ ΜΠΡΟΣΤΑ

 

Ο Καιρός

Grevená
scattered clouds
21.1 ° C
21.1 °
21.1 °
48 %
1.7kmh
25 %
Πε
21 °
Πα
19 °
Σα
18 °
Κυ
15 °
Δε
18 °